NLVH Cái sức quyến rũ không cưỡng nổi với nghề nghiệp còn là sự mê hoặc trước cái bí ẩn khôn cùng của nó

Đề bài: Nhà văn Ma Văn Kháng khi suy nghĩ về nghiệp cầm bút đã viết: “Cái sức quyến rũ không cưỡng nổi với nghề nghiệp còn là sự mê hoặc trước cái bí ẩn khôn cùng của nó. Cái bí ẩn không cùng, không đáy của cái đẹp. Chao ôi là sức cám dỗ muôn đời của cái huyền ẩn ma mị trong văn chương”.

(Ma Văn Kháng, Nhà văn, anh là ai, NXB Văn hóa văn nghệ, 2015)

Bằng hiểu biết và trải nghiệm văn học, anh/chị hãy trình bày suy nghĩ của mình về ý kiến trên.

Dàn ý chi tiết

Có những nghề nghiệp hấp dẫn con người bằng vinh quang hay lợi ích vật chất, nhưng văn chương lại cuốn hút bởi một sức mê hoặc khác – sức mê hoặc của cái đẹp và những tầng sâu bí ẩn trong tâm hồn con người. Khi suy ngẫm về nghiệp cầm bút, Ma Văn Kháng đã viết những dòng đầy ám ảnh về “cái bí ẩn không cùng, không đáy của cái đẹp” và “sức cám dỗ muôn đời của cái huyền ẩn ma mị trong văn chương”. Lời tâm sự ấy không chỉ bộc lộ tình yêu nghề cháy bỏng của một nhà văn, mà còn mở ra một quan niệm sâu sắc về bản chất của sáng tạo nghệ thuật: văn chương là hành trình đi tìm cái đẹp trong những miền sâu thẳm nhất của đời sống và con người.

*Giải thích

– Sự mê hoặc là sức hấp dẫn, cuốn hút.

– Cái đẹp là phạm trù trung tâm của mĩ học, biểu hiện sự hoàn thiện, hài hòa của sự vật, hiện tượng, con người. Cái đẹp gắn liền với ý niệm về điều mong ước, về cái có tính lí tưởng.

– Cái bí ẩn không cùng không đáy, cái huyền ẩn ma mị là sự phong phú, đa dạng, sự ẩn náu không dễ nhận ra của cái đẹp.

Ý nghĩa khái quát: Ý kiến trên là một quan niệm về công việc sáng tạo của người nghệ sĩ. Cái đẹp là thanh nam châm đầy sức thu hút, và nhà văn phải là người yêu cái đẹp, khao khát sáng tạo nên cái đẹp cho đời.

*Bàn luận

– Cái đẹp hiện diện trong nhiều lĩnh vực như thiên nhiên, đời sống, lao động… Đối với văn chương, đây là lĩnh vực đặc thù của sáng tạo và thể hiện cái đẹp. Hướng tới cái đẹp, tìm kiếm và phản ánh cái đẹp là mục đích của người nghệ sĩ.

– Cái đẹp bí ẩn, ma mị bởi nó không chỉ hiển lộ ở bề mặt mà khuất lấp ở bề sâu, bề xa, ẩn giấu kín đáo trong những dạng thức muôn màu muôn vẻ của cuộc sống.

– Tâm hồn nghệ sĩ nhạy cảm, dễ rung động trước cái đẹp. Cái đẹp bí ẩn khôn cùng gợi cảm hứng bất tận, thôi thúc nghệ sĩ sáng tác. Khám phá cái đẹp ở bề sâu tâm hồn con người, cuộc sống là thiên chức của nghề văn, nghề đòi hỏi sự sáng tạo, khám phá không ngừng.

*Đánh giá, mở rộng

– Ý kiến là một quan niệm sâu sắc, xác đáng với người nghệ sĩ tha thiết yêu cái đẹp và bất kì người cầm bút chân chính nào trong sáng tác văn chương.

– Tuy cái đẹp là điều kiện không thể thiếu được của nghệ thuật, nhưng cái đẹp không thể là cứu cánh của văn chương. Nếu chỉ đơn thuần chạy theo nó đơn thuần, nhà văn sẽ xa rời cuộc sống.

– Ý kiến gợi mở những bài học quý giá cho người nghệ sĩ trên hành trình sáng tạo và quá trình tiếp nhận của người đọc.

Những suy ngẫm của Ma Văn Kháng đã chạm đến bản chất sâu xa của nghề văn: đó là hành trình không ngừng khám phá cái đẹp – vừa rực rỡ, vừa huyền ẩn, vừa gần gũi mà cũng vô cùng sâu thẳm. Chính sức hấp dẫn của cái đẹp bí ẩn ấy đã thôi thúc bao thế hệ nhà văn dấn thân vào hành trình sáng tạo đầy gian nan nhưng cũng đầy mê đắm. Tuy nhiên, cái đẹp trong văn chương không chỉ là sự trang trí bề mặt, mà phải được đặt trong mối quan hệ với sự thật của đời sống và chiều sâu nhân bản của con người. Bởi thế, ý kiến của Ma Văn Kháng không chỉ là lời tự bạch của người nghệ sĩ, mà còn là lời nhắc nhở về trách nhiệm và khát vọng sáng tạo, để văn chương mãi là nơi con người tìm thấy vẻ đẹp, ánh sáng và ý nghĩa của tồn tại.