Nhận xét những nét đặc sắc về nghệ thuật trong bài thơ Bến đò ngày xưa của Anh Thơ

Đề bài: Viết đoạn văn (khoảng 200 chữ) Nhận xét những nét đặc sắc về nghệ thuật trong bài thơ Bến đò ngày xưa của Anh Thơ.

BẾN ĐÒ NGÀY MƯA

(Anh Thơ)^[1]

                                                            Tre rũ rợi ven bờ chen ướt át,

                                                            Chuối bơ phờ đầu bến đứng dầm mưa.

                                                            Và dầm mưa dòng sông trôi rào rạt

                                                            Mặc con thuyền cắm lái đậu chơ vơ.

                                                            Trên bến vắng, đắm mình trong lạnh lẽo,

                                                            Vài quán hàng không khách đứng xo ro,

                                                            Một bác lái ghé buồm vào hút điếu

                                                            Mặc bà già sù sụ sặc hơi, ho.

                                                            Ngoài đường lội họa hoằn người đến chợ

                                                            Thúng đội đầu như đội cả trời mưa.

                                                            Và họa hoằn một con thuyền ghé chở

                                                            Rồi âm thầm bến lại lặng trong mưa.

(Theo Thi nhân Việt Nam, Hoài Thanh, Hoài Chân, NXB Văn học)

[1] Chú thích: Anh Thơ (1921-2005), tên thật là Vương Kiều Ân, quê ở tỉnh Hải Dương. Anh Thơ tham gia sáng tác từ sớm, bà có sở trường viết về cảnh sắc nông thôn Việt Nam, gợi được không khí và nhịp sống nơi đồng quê miền Bắc nước ta. Bà là nữ thi sĩ tiêu biểu của nền thơ Việt Nam hiện đại. Bài thơ “Bến đò ngày mưa” in trong tập “Bức tranh quê” (tập thơ đầu tay, 1941).

Dàn ý chi tiết

Mạch cảm xúc: Bài thơ gợi tả quang cảnh của một bến đò trong ngày mưa. Qua việc khắc họa bức tranh cảnh vật và con người nơi bên đò, Anh Thơ đã gợi lên nét đặc trưng quen thuộc của phong cảnh làng quê Việt. Tuy không trực tiếp khẳng định nhưng tác giả cũng đã bộc lộ tình cảm yêu mến đối với cảnh với người và gởi đến thông điệp về tình yêu đối với những bình dị, thân thuộc của quê hương.

Hình ảnh:

+ Hình ảnh thiên nhiên quen thuộc, bình dị, được miêu tả sinh động: tre, chuối, bến, dòng sông, con thuyền, vài quán hàng; hình ảnh con người hiện lên chân thực, gần gũi, gợi lên nhịp sống chậm rãi, bình yên nơi thôn quê: một bác lái…, bà già…, người đến chợ…

Điểm nhìn: Bến đò ngày mưa là tranh thơ được vẽ bằng con mắt đa cảm, con mắt tình quê của nữ sĩ Anh Thơ. Vì vậy, bức tranh là một góc nhìn, ghi lại ấn tượng, cảm xúc về cảnh quê đơn sơ mà có hồn. Cảnh quê, nét nào cũng hoang vắng, bình lặng và buồn; nhưng thấm sâu trong cảnh là tâm trạng bâng khuâng, luyến níu của thi sĩ.  Hai nét cảnh quê và tình quê làm nên linh hồn của từng bài thơ

– Tính độc đáo của các phương diện ngôn từ:

+ Từ ngữ: tác giả sử dụng nhiều từ ngữ giàu sức gợi hình, rất nhiều từ láy (rũ rợi, ướt át, bơ phờ, rào rạt, chơ vơ, lạnh lẽo, xo ro, sù sụ, họa hoằn, âm thầm) vừa góp phần gợi hình ảnh, vừa góp phần tạo nhạc tính cho bài thơ

+ Biện pháp tu từ: Biện pháp điệp từ “dầm mưa”, “họa hoằn”; biện pháp nhân hóa và liệt kê, so sánh có tác dụng vừa diễn tả cụ thể, vừa diễn tả sinh động, gợi cái hồn quê nơi bến vắng.

+ Bài được viết theo thể tự do, gieo vần linh hoạt, chủ yếu là vẫn chân (“at, “ơ”, “o”); nhịp thơ chậm rãi, phù hợp với việc miêu tả không gian, nhịp sống nơi làng quê.