Đề bài: Viết đoạn văn (khoảng 200 chữ) Phân tích giá trị nghệ thuật được tác giả sử dụng trong đoạn thơ bài Lời con đường quê – Tế Hanh
“Những buổi mai tươi nắng chói xa
Hồn tôi lóng lánh ánh dương sa
Những chiều êm ả tôi thư thái
Như kẻ nông phu trở lại nhà….”.
(Trích “Lời con đường quê” – 1937 trong Tế Hanh thơ và đời, NXB Văn học)
Dàn ý chi tiết
I. Mở đoạn
Giới thiệu tác giả và tác phẩm:
Tế Hanh là nhà thơ nổi tiếng thuộc phong trào Thơ mới, hồn thơ của ông luôn chan chứa tình yêu quê hương, thiên nhiên và con người lao động.
Bài thơ Lời con đường quê sáng tác năm 1937, thể hiện niềm gắn bó tha thiết của nhà thơ với quê hương qua những hình ảnh bình dị, thân thuộc.
Giới thiệu vấn đề nghị luận:
Đoạn thơ tiêu biểu cho phong cách nghệ thuật của Tế Hanh – giản dị, trong sáng mà tinh tế, thể hiện sâu sắc vẻ đẹp của thiên nhiên và tâm hồn con người.
II. Thân đoạn
1. Cảm nhận chung về đoạn thơ
Bốn câu thơ là bức tranh làng quê buổi sáng và buổi chiều êm đềm, tươi sáng, thấm đượm hơi thở của thiên nhiên và cảm xúc con người.
Ẩn sau cảnh vật là tâm hồn thi sĩ trẻ trung, nhạy cảm, luôn hòa nhập với quê hương – nơi cội nguồn yêu thương.
2. Phân tích giá trị nghệ thuật
a. Hình ảnh thơ giàu sức gợi và giàu nhạc điệu
“Những buổi mai tươi nắng chói xa” – hình ảnh gợi cảm giác rộng mở, rực rỡ của buổi sớm quê hương, ánh sáng lan tỏa cả không gian và lòng người.
“Hồn tôi lóng lánh ánh dương sa” – hình ảnh ẩn dụ độc đáo, thể hiện sự hòa quyện giữa tâm hồn con người và thiên nhiên, ánh sáng mặt trời soi rọi cả cảnh vật lẫn tâm hồn thi sĩ.
“Những chiều êm ả tôi thư thái / Như kẻ nông phu trở lại nhà” – nhịp thơ chậm rãi, êm dịu như bước chân người lao động sau một ngày vất vả. Câu thơ gợi cảm giác bình yên, an lành, hạnh phúc giản dị.
b. Nghệ thuật so sánh và ẩn dụ tinh tế
Hình ảnh “như kẻ nông phu trở lại nhà” biểu trưng cho niềm vui, sự thanh thản, mãn nguyện khi con người trở về với tổ ấm, với quê hương.
So sánh mang đậm chất dân dã, gần gũi, thể hiện rõ phong cách thơ Tế Hanh – gắn bó sâu sắc với đời sống nông thôn và người lao động.
c. Nhạc điệu và ngôn từ
Nhịp thơ 4/4, 2/2/4 nhẹ nhàng, du dương như tiếng nhịp của gió, tiếng bước chân thong thả.
Từ ngữ giản dị, thuần Việt: “tươi”, “êm ả”, “thư thái”, “nông phu”… giàu nhạc tính và gợi cảm xúc chân thành.
Sự hòa quyện giữa hình ảnh, âm thanh, cảm xúc tạo nên chất trữ tình nhẹ nhàng, tinh tế – đặc trưng cho hồn thơ Tế Hanh.
3. Giá trị biểu cảm được tạo nên từ nghệ thuật
Nghệ thuật miêu tả và so sánh giúp đoạn thơ không chỉ có cảnh đẹp mà còn có hồn, có hơi thở của con người.
Qua đó, nhà thơ gửi gắm tình yêu quê hương tha thiết, niềm trân trọng những điều giản dị, gần gũi của cuộc sống lao động.
III. Kết đoạn
Đoạn thơ trong Lời con đường quê là minh chứng rõ nét cho phong cách nghệ thuật của Tế Hanh – tinh tế, trong sáng và đậm đà hồn quê.
Những hình ảnh, so sánh, ẩn dụ giàu nhạc điệu đã khắc họa thành công vẻ đẹp của thiên nhiên và tâm hồn con người Việt Nam bình dị.
Từ đó, người đọc thêm yêu con đường quê, yêu làng xóm, yêu quê hương đất nước – nơi nuôi dưỡng tâm hồn ta lớn lên từng ngày.
